Ҳамаи мо, шаҳрвандони Тоҷикистони азиз, шоҳиди онем, ки ҳар як суханронии расмии Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ- Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо навгонӣ, бо ибтикори тозае, бо ташаббусу пешниҳоде ва бо навиде иртиботманд аст. Ба шарофати ин ибтикороти созанда кишвари маҳбубу соҳибистиқлоли мо боз ҳам пеш меравад, бештар ободу зебо мегардад. Дар заминаи ташаббусу пешниҳодҳои сарвари Ҷумҳурӣ дар Тоҷикистон солгарди чеҳраҳои маъруфи миллат дар сатҳи баланд таҷлил карда шуданд, ба ифтихори санаҳои таърихӣ тадбирҳои судманду пуршукӯҳ амалӣ гардидаанд, сохтмони иншооти азим ба миён омадаанд, муҳити моддию маънавии мамлакат хеле вусъат ва таҳкин ёфт ва дар маҷмӯъ Истиқлоли давлатии кишвар боз ҳам устувор гашту обурую эътибори байналмилалии Тоҷикистон ҳам Ҷумҳурии ташаббускору осоишта ва руштобанда ба маротиб боло рафт.
Махсусан, паёмҳои ҳарсолаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба Маҷлиси Олии мамлакат моломол аз далелу аркоми фараҳбахшӣ ва дастуру ибтикорати навину раҳнамоянду ҳамагонро барои идомаи фаъолияти пурсамару бунёдкорона баҳри шукуфоии ватан руҳу илҳоми тоза эҳдо мекунанд. Паёми навбатии Пешвои миллат низ, ки 28 декабр соли 2023 ироа гадид, таҳкони ҷиддие бахшид бо раванди созандагиҳо дар мамлакат ба истиқлоли 35-солагии Истиқлоли давлатии Тоҷикистон. Зимни ин Паём Сарвари кишвар даъват карданд, ки 30-солагии Конститусияи Ҷумҳурии Тоқикистон дар сатҳи баланд ва бо дастовардҳои шоиста таҷлил шавад. Тавзеҳ бахшиданд, ки Конститутсия, ки заминаи эъмори давлатӣ мустақили миллӣ ва пешравии тамоми ҷабҳаҳои ҳаёти мардуми кишварро фароҳам оварда аст, яке аз дастовардҳои муҳимтарини давалати Тоҷикистон мебошад. Пешвом миллат ҳамчунин иброз доштанд: “Амалӣ намудани меёрҳои Конститутсия бо мо имкон дод, ки ғояҳои устувори ҷомеа ва давлатро созмон диҳем, сулҳу оромӣ, суботи сиёсӣ ва ваҳдати миллиро таҳким бахшем, рушди устувори иқтисодии кишварамонро таъмин намоем, барои ҳар як шаҳрванди мамлакат шароити зиндагии арзанда ва инкишофи озодонаро муҳаё созем”. Вобаста ба ин нуктаҳои вазеҳу ҳақиқатбунёд Президенти ҷумҳурӣ пешниҳод, ки ба ифтихори санаи муҳими таърихӣ- сиюмин солгарди Конститутсияи Тоҷикистон соли 2024 дар мамлакат соли маърифати ҳуқуқӣ эълон шавад. Дар иртибот ба ин, 30 декабри соли 2023 фармони Президенти Тоҷикистон “Дар бораи Соли маърифати ҳуқуқӣ эълон намудани соли 2024” ба имзо расид. Ҳамакнун моҳи панҷумин сол аст, ки дар ҷумҳурии азизамон ба ин муносибат маҷмуи тадбирҳои гуногун амалӣ мешаванд.
Соли маърифати ҳуқуқӣ ҳадафҳои хеле воло судманд ва мардумпарварию саодатбахширо дар пай дорад. Зимни суханронӣ дар мулоқот бо фаъолон намояндагони ҷомеа ва ходимони дини кишвар (9марти соли 2024) Пешвои миллат бори дигар ба тадбири соли маърифати ҳуқуқӣ эълон гардидани соли 2024 руҷӯъ намуда, таъкид кард, ки мақсад аз қабули ин қарор баланд бардоштани сатҳи ҳуқуқии шаҳрвандон, тарғиби арзишҳои демократӣ, мустаҳкам намудани ҳимояи ҳуқуқии инсон мебошад. Сарвари кишвар боз ҳам ҳадафҳои аслии ин ибтикори муҳимро возеҳу саҳеҳ тавзеҳ бахшиданд: “Тарбияи шаҳрвандон дар руҳияи эҳтиром нисбат ба қонун ва таъмин намудани волоияти он, ба роҳ мондани усули ҳамкории самароноки давлат ва ниҳодҳои ҷомеаи шаҳрвандӣ дар самти маърифати ҳуҳуқии шаҳрвандон аз ҷумла ҳадафҳои аслии Соли маърифати ҳуқуқӣ мебошад”.
Бояд ёдовар шуд, ки тоҷикон аз қадим ба маърифату маърифатмадӣ таваҷҷӯҳи махсус доштанду соҳибмаърифат буданро аз муҳимтарин шартҳои таъмингарии ҳаёти шоиста буданду мекарданд. Маърифат ба маънии илму дониш аст мақому мартабаи шахсро ифода мекунанд.
Шоири тавоно Анварии Беварҷӣ бузургии ибни Синои беназирро дар нури маърифат бархурдор будани ӯ медонад:
Дидаи ҷони Бӯалӣ Сино,
Буда аз нури маърифат бино.
Аз ин ҷост, ки Соли маърифати ҳуқуқӣ эълон гардидани соли равон аз ҷониби аҳли кишвар пазироии самимӣ дарёфт. Ончунон, ки воситаҳои ахбори омма иттило медиҳанд ба ин муносиба ҳамарӯза дар мамлакат чорабиниҳои судманд баргузор карда мешавад, тадбирҳое, ки пеш ҳама сатҳи маърифати ҳуқуқии ҳамагониро воло мебардорад. Маълум, ки ҳар қадар маърифати ҳуқуқии сокинони ҷумҳурӣ мукаммал бошад, ҳамон қадар зандагӣ ва фаъолияти онҳо бо марому пурсамар ва осоишта мешавад. Имрӯз дар Тоҷикистони соҳибистиқлол вазъи ҳуқуқии тамоми соҳаҳо созмону идораю ташкилотҳо бо санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ танзим мегарданд ва вусъат меёбанд. Ин ҳолат, яъне фароҳам омадани пояи устувору қавии қонунгузорӣ рушти муназзаму пайвастаи тамоми соҳаҳоро таъмин менамояд ва барои комёбию пешрафти кулли шаҳрвандони ҷумҳурӣ шароити созгор фароҳам меоварад. Маълум, ки Тоҷикистон дар заминаи Конститутсияи кишвари маҳбубамон ҷумҳурии соҳибихтиёр, демократӣ, ҳуқуқбунёд, дунявӣ, ягона ва иҷтимой эълон шудааст. Дар ташаккулу такомули чунин ҷумҳурӣ қонунгузорӣ, ҳуқуқ ва маърифати ҳуқуқӣ нақши меҳварӣ доранд, зеро ҳама гуна муносибатҳо дар заминаи аскоби ҳуқуқӣ ба роҳ монда мешаванд.
Ҷои баҳс нест, ки дар тадбиқи ҳадафҳои Соли маърифати ҳуқуқӣ омӯзгорон ва тамоми кормандони соҳаи маориф неруи тавоною пешсафанд. Аз оғози сол чорабиниҳои мӯҳтавоманду ҷолиб ва пусуд баргузор карда мешаванд. Фаъолияти устодон дар ин самт танҳо ба маърифатҳо маҳдуд нашуда, аҳли ҷомеаро фаро мегирад. Ҳадаф таъмини маърифати ҳуқуқии ҳамагонист. Маълум, ки баланд будани сатҳи маърифати ҳуқуқии аҳолӣ мусоидат ба пешгирии қонунвайронкуниҳо мегардад ва волоияти қонунро дар ҷомеа таъмин менамояд.
Нуринисо Акрамова – мудири бахши фарҳанг